Artemis II hạ cánh thành công, hoàn thành sứ mệnh lịch sử

NASA cho biết khoang đáp của tàu vũ trụ Orion đã hạ cánh thành công xuống Thái Bình Dương đúng 7h07 sáng 11/4 (giờ Hà Nội). Cả 4 phi hành gia trên tàu, gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA) được xác nhận đều an toàn.

"Quả là một hành trình đáng nhớ. Chúng tôi đã ổn định, bốn thành viên phi hành đoàn đều khỏe mạnh",Reid Wiseman, chỉ huy Artemis II, nói từ bên trong khoang Orion, New York Times đưa tin.

NASA cho hay, các kỹ sư sẽ tiến hành một số thử nghiệm khi Orion đang ở dưới nước. Sau khoảng một giờ nữa, họ sẽ mở khoang đáp Orion để đưa các phi hành gia ra ngoài và kéo nó lên tàu cứu hộ để đưa về bờ.

Một trực thăng của Hải quân Mỹ sẽ đưa phi hành đoàn đến tàu USS John P. Murtha. Sau đó, họ sẽ được kiểm tra y tế và trở về bờ biển để tiếp tục đáp chuyến bay đến Trung tâm Vũ trụ Johnson của NASA ở Houston.

Khi đáp xuống Thái Bình Dương, Orion cùng phi hành đoàn Artemis II hoàn tất quãng đường lịch sử hơn 1,1 triệu km. Phi hành đoàn Artemis II được ví "đại diện cho cả thế giới", khi lần đầu có phụ nữ, người da màu và thành viên không phải người Mỹ bay vòng quanh Mặt trăng.

Trước đó, lúc 6h15, tàu Orion hoàn tất quá trình chuyển đổi từ Mạng lưới Không gian Sâu (Deep Space Network) của NASA sang hệ thống Vệ tinh Chuyển tiếp Theo dõi và Truyền dữ liệu (Tracking and Data Relay Satellite) của Mạng lưới Không gian Gần (Near Space Network), đảm bảo liên lạc khi phi hành đoàn bước vào giai đoạn cuối cùng trong lúc hạ cánh.

Vài phút kế tiếp, khoang đáp trên tàu Orion tách khỏi khoang dịch vụ (được chế tạo bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) với các thiết bị cung cấp năng lượng, nhiên liệu, nước, oxy và cánh pin Mặt trời). Theo NASA, khoang đáp đã được hiệu chỉnh hướng bay chính xác trước khi tiếp đất.

Trong lúc khoang đáp chở người hạ cánh theo kế hoạch từng giây, khoang dịch vụ sẽ rơi tự do vào bầu khí quyển và bốc cháy gần như toàn bộ do ma sát với không khí trên Thái Bình Dương. Các mảnh vỡ còn lại đều rơi xuống các khu vực không có người và tàu bè để đảm bảo an toàn.

NASA ước tính, khi khoang đáp tàu Orion đi vào bầu khí quyển, nó đạt tốc độ gần Mach 35, tức nhanh gấp 35 lần vận tốc âm thanh. Phi hành đoàn chịu tải tối đa khoảng 3,9 G. Liên lạc bị gián đoạn khoảng 6 phút do lớp plasma bao quanh tàu. Khi cách mặt đất vài km, dù sẽ bung ra để hãm tốc độ rơi của Orion về khoảng 30km/h trước khi tiếp xúc với mặt nước.

Trong hành trình kéo dài hơn 9 ngày, phi hành đoàn Artemis II đã phá vỡ nhiều kỷ lục, nổi bật nhất là khoảng cách xa Trái đất nhất mà con người từng bay, thiết lập năm 1970 bởi phi hành đoàn Apollo. Cụ thể, Artemis II đã bay cách Trái đất khoảng 406.771 km, xa hơn 6.616 km so với Apollo 13.

Ngoài ra, phi hành đoàn cũng tận mắt chứng kiến cảnh tượng Trái đất lặn, Trái đất mọc, nhật thực và nhiều cấu trúc trên bề mặt Mặt trăng.

Artemis II cũng là chuyến bay có người lái đầu tiên của tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) và tàu Orion. Rất nhiều công nghệ thử nghiệm trên tàu cũng lần đầu được sử dụng ngoài không gian như Hệ thống Liên lạc Quang học Orion Artemis II, sử dụng tia laser để gửi và nhận dữ liệu từ Trái đất.

Nhiệm vụ được thiết kế như một bước đệm cho chương trình Artemis của NASA, hướng tới thiết lập sự hiện diện lâu dài của con người trên Mặt trăng. Nếu không có vấn đề lớn nào phát sinh trong Artemis II, NASA sẽ thử nghiệm tàu Orion và các trạm đổ bộ Mặt trăng trên quỹ đạo Trái đất trong nhiệm vụ Artemis III năm 2027.

NASA đặt mục tiêu thực hiện chuyến đổ bộ Mặt trăng đầu tiên vào năm 2028 với nhiệm vụ Artemis IV. Đến thập niên 2030, NASA kỳ vọng bắt đầu phát triển các khu định cư, robot tự hành và trạm đổ bộ chở hàng, hướng đến thiết lập sự hiện diện bền vững trên bề mặt Mặt trăng, biến Mặt trăng thành trạm "trung chuyển" cho các chuyến du hành xa hơn.