Trong màn sương sớm, tiếng khèn, tiếng sáo vang lên giữa đại ngàn Tây Bắc, xua đi cái giá lạnh của mùa đông, mở màn cho Ngày hội Văn hóa các dân tộc xã Tìa Dình lần thứ I, năm 2025. Sự kiện đã thu hút hàng nghìn người tham quan, trải nghiệm.

Những tiết mục văn nghệ truyền thống, do chính người dân bản địa dàn dựng vang lên giữa đại ngàn Tây Bắc, đưa người xem, du khách cảm nhận không gian vùng cao yên bình, thơ mộng mà rực rỡ sắc màu văn hóa.

Trên sân khấu không chuyên, ngoài lời ca, tiếng hát và những điệu múa duyên dáng của diễn viên quần chúng, là các trích đoạn nghi lễ dân gian như lễ Dù Su của dân tộc Mông, lễ Tằng Cẩu của dân tộc Thái. Mỗi nghi lễ là một câu chuyện về đời sống, gắn liền với lao động, sản xuất và khát vọng vươn lên nơi vùng cao. Các nghi lễ được trình diễn bởi nghệ nhân bản địa - những người nắm giữ cốt hồn, cốt túy văn hóa dân tộc.

Xã Tìa Dình có 20 bản, đa số là đồng bào dân tộc Mông. Giã bánh giầy là nét văn hóa truyền thống gắn với lễ tết, hội hè của đồng bào. Hội thi giã bánh giầy đã thu hút 18 đội tới từ các bản trên địa bàn xã tham gia. Những chõ xôi trắng ngần, bốc khói thoang thoảng hương thơm lúa mới được từng nhịp chày nhanh nhẹn, khỏe khoắn của các chàng trai giã mịn, từng chiếc bánh được nhào nặn căng tròn trong tiếng nói cười, trò chuyện rộn rã, gợi lên nhịp sống quen thuộc nơi bản làng Tây Bắc.

Trong không khí rộn ràng, các chị em sắm sửa, chỉnh trang chơi hội. Những chiếc váy, áo sặc sỡ dân tộc Mông, đơn giản, tinh khôi của dân tộc Thái hay hiền dịu trong trang phục dân tộc Lào được bày bán, cho thuê. Du khách được hóa thân thành cô thôn nữ, hòa mình trải nghiệm đời sống văn hóa nơi rẻo cao. Cùng với đó các sản phẩm thủ công, đặc sản địa phương được giới thiệu, quảng bá tới du khách.

Người dân, du khách hòa mình vào dòng người tấp nập ngày hội. Từng hàng dài nam thanh, nữ tú ném pa pao, quả pao bay lên không trung như sợi dây vô hình giao lưu, gửi gắm tình cảm và kết nối cộng đồng.

Cùng với văn hóa, văn nghệ, trải nghiệm, các hoạt động thi đấu thể thao truyền thống với các môn như: Ném còn, đẩy gậy, đánh tù lu… cũng được tổ chức sôi nổi, thu hút đông đảo du khách đến xem. Những trò chơi dân gian được tổ chức trên những khu đất trống giản dị là không gian để người dân giải tỏa áp lực, tăng cường sự đoàn kết, gắn bó cộng đồng. Tiếng reo hò vang khắp sân bãi, người thi đấu hết mình, người xem say mê cổ vũ tạo nên bức tranh sinh động cho ngày hội.

Điểm nhấn ngày hội có lẽ là Hội thi chọi bò truyền thống, mang đậm dấu ấn đời sống sinh hoạt của đồng bào. Hội thi đã thu hút 44 chủ nuôi đến từ trong và ngoài tỉnh (Sơn La). Những chú bò to khỏe, dẻo dai là tài sản lớn được chủ nuôi chăm sóc kỹ lưỡng mang tới thi đấu tại ngày hội. Với 22 màn tranh tài, những chú bò dũng mãnh đã mang đến những trận đấu kịch tính, hấp dẫn. Kết thúc thi đấu, giải nhất thuộc về chủ bò Thào A Dình, xã Sam Kha tỉnh Sơn La, 4 giải nhì, ba lần lượt thuộc về các xã Tìa Dình và Pu Nhi.

Ngoài các trận chọi bò tại hội thi, đây là dịp để các chủ bò, người dân gặp gỡ, giao lưu, trao đổi kinh nghiệm chăn nuôi, thúc đẩy phong trào nuôi bò giỏi phát triển kinh tế trên địa bàn vùng cao.

Cũng trong khuôn khổ ngày hội, trò chơi trải nghiệm bắt vịt, thi cõng vợ… đem tới những ấn tượng khó phai trong lòng người dân, du khách.

Có thể thấy, ngày hội văn hóa các dân tộc xã Tìa Dình đã tái hiện không gian sinh hoạt cộng đồng giàu bản sắc, nơi văn hóa truyền thống được trao truyền và lan tỏa tới đông đảo người dân, du khách. Tạo tiền đề cho sự phát triển kinh tế - xã hội bền vững tại địa phương.