Kiểm soát an toàn thực phẩm từ số hóa bếp ăn trường học

Hiện nay, Trường Tiểu học Hà Nội - Điện Biên Phủ có 910 học sinh đăng ký ăn bán trú mỗi ngày. Với số lượng học sinh đông, công tác tổ chức bữa ăn đòi hỏi sự chặt chẽ và khoa học trong từng khâu, từ lựa chọn nguồn nguyên liệu, chế biến đến phục vụ. Bếp ăn tập thể của nhà trường được bố trí theo nguyên tắc một chiều, với diện tích 339m², đảm bảo khu vực sơ chế, chế biến, chia suất ăn được phân tách rõ ràng. Đội ngũ 8 nhân viên cấp dưỡng có nhiều năm kinh nghiệm, thường xuyên được tập huấn về vệ sinh an toàn thực phẩm và quy trình chế biến.

Công tác kiểm thực 3 bước, lưu mẫu thức ăn và kiểm soát nguồn cung thực phẩm luôn được nhà trường thực hiện nghiêm túc. Nguồn thực phẩm cung cấp cho nhà trường đều có hợp đồng, chứng nhận nguồn gốc rõ ràng; thực phẩm trước khi đưa vào chế biến được kiểm tra kỹ lưỡng; mẫu thức ăn được lưu theo đúng quy định. Nhờ đó, bếp ăn của nhà trường nhiều năm liền đảm bảo an toàn, không để xảy ra sự cố về vệ sinh thực phẩm.

Tuy nhiên, trong quá trình quản lý, Trường Tiểu học Hà Nội - Điện Biên Phủ vẫn gặp khó khăn nhất định khi phần lớn dữ liệu được ghi chép thủ công bằng sổ sách, hồ sơ giấy. Việc lưu trữ thông tin về nguyên liệu, thực đơn, thời gian chế biến hay lưu mẫu thức ăn tuy đầy đủ nhưng chưa đồng bộ. Khi cần kiểm tra hoặc truy xuất nguồn gốc một món ăn cụ thể, cán bộ quản lý phải tìm kiếm qua nhiều loại hồ sơ khác nhau, mất nhiều thời gian và dễ xảy ra sai sót, đặc biệt khi có yêu cầu kiểm tra hoặc xử lý sự cố liên quan đến an toàn thực phẩm.

Trước yêu cầu nâng cao hiệu quả quản lý, mới đây, Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo cùng Công ty Cổ phần Công nghệ Checkee (Thành phố Hồ Chí Minh) đã tiến hành khảo sát để triển khai thí điểm giải pháp số hóa lưu mẫu và truy xuất nguồn gốc thực phẩm tại Trường Tiểu học Hà Nội - Điện Biên Phủ. Theo đó, toàn bộ quy trình từ nhập nguyên liệu, chế biến, lưu mẫu đến phục vụ bữa ăn được số hóa và lưu trữ trên nền tảng điện tử. Thông qua hệ thống phần mềm, mỗi lô thực phẩm khi nhập vào bếp ăn sẽ được cập nhật thông tin nguồn gốc, nhà cung cấp, thời gian nhập và người phụ trách. Trong quá trình chế biến, từng khâu thực hiện được ghi nhận cụ thể. Sau khi hoàn thành, mẫu thức ăn được lưu trữ theo quy định và gắn mã truy xuất. Khi cần kiểm tra, cán bộ quản lý chỉ cần quét mã QR hoặc truy cập hệ thống, toàn bộ thông tin liên quan đến món ăn sẽ hiển thị nhanh, đầy đủ và chính xác.

Ông Phạm Văn Quân, Giám đốc Công ty Cổ phần Công nghệ Checkee cho biết: “Giải pháp số hóa giúp minh bạch toàn bộ quy trình từ nguyên liệu đầu vào đến suất ăn. Hệ thống giúp nâng cao hiệu quả quản lý và giảm áp lực cho đội ngũ cấp dưỡng, cán bộ phụ trách bán trú. Phần mềm có khả năng tự động tổng hợp báo cáo, lưu trữ dữ liệu dài hạn, giúp nhà trường dễ dàng theo dõi, đánh giá và điều chỉnh công tác quản lý bữa ăn. Đồng thời, dữ liệu điện tử giúp hạn chế sai sót trong quá trình ghi chép thủ công”.

Bà Lê Thị Nga, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hà Nội - Điện Biên Phủ chia sẻ: “Việc áp dụng giải pháp số hóa sẽ giúp công tác kiểm soát thực phẩm chặt chẽ, minh bạch, đồng thời tạo sự yên tâm cho phụ huynh. Đây cũng là bước đi phù hợp với định hướng chuyển đổi số trong quản lý giáo dục. Thời gian tới, nhà trường mong muốn dự án hỗ trợ thêm một số trang thiết bị để triển khai hiệu quả”.

Một điểm đáng chú ý của giải pháp số hóa là khả năng kết nối dữ liệu với cơ quan quản lý. Khi cần kiểm tra, cơ quan chức năng có thể truy cập hệ thống để theo dõi thông tin mà không cần kiểm tra hồ sơ giấy như trước đây. Điều này giúp công tác giám sát trở nên thuận lợi, kịp thời và hiệu quả hơn. Việc số hóa dữ liệu mở ra khả năng minh bạch thông tin với phụ huynh học sinh trong việc tiếp cận thông tin về bữa ăn của con em mình. Từ nguồn gốc thực phẩm đến thực đơn hằng ngày, qua đó tăng sự tin tưởng đối với nhà trường.

Với quy mô phục vụ gần 1.000 suất ăn mỗi ngày, việc lựa chọn Trường Tiểu học Hà Nội - Điện Biên Phủ thực hiện thí điểm mô hình số hóa lưu mẫu và truy xuất nguồn gốc thực phẩm được đánh giá là phù hợp và có tính khả thi cao. Nếu mô hình hoạt động hiệu quả, đây sẽ là cơ sở để nhân rộng ra các trường học khác trên địa bàn tỉnh.